MAKALE
WRI Türkiye Ulaşım & Yol Güvenliği Kıdemli Yöneticisi Celal Tolga İmamoğlu, “Araçları Şarj Eden Asfalt: Yol Yapımında Yeni Dönem” başlıklı yazısında, Norveç’teki bir pilot projeyle asfaltın altına yerleştirilen kablosuz şarj altyapısının yolları elektrikli araçları hareket halindeyken şarj eden enerji platformlarına dönüştürebileceğini ve bunun yol yapım ve bakım süreçlerine yeni teknik gereklilikler getireceğini anlatıyor.
Araçları Şarj Eden Asfalt: Yol Yapımında Yeni Dönem
Celal Tolga IMAMOGLU - WRI Türkiye Ulaşım & Yol Güvenliği Kıdemli Yöneticisi
vv
Norveç'in Trondheim kentinde hayata geçirilen bir proje, yolların gelecekte yalnızca ulaşım için değil, enerji aktarımı için de kullanılabileceğini gösteriyor. Asfaltın altına yerleştirilen elektromanyetik bobinler sayesinde elektrikli araçlar hareket halindeyken şarj edilebiliyor. Bu teknoloji, yol yapım makineleri ve geleneksel inşaat yöntemleri açısından da yeni bir dönemin habercisi.
2024 yılında tamamlanan Trondheim pilotunda, yaklaşık 100 metrelik yolun 82 metresi şarj altyapısıyla donatıldı. Electreon'un geliştirdiği teknoloji, Norveçli yol yapım şirketi Mesta tarafından sahaya uygulandı. Elektrikli otobüsler için tasarlanan sistem, özellikle zorlu kış koşullarında kablosuz şarjın performansını değerlendirmeyi amaçlıyor.
Projenin iş makineleri sektörü açısından en dikkat çekici özelliği, mevcut yol yapım yöntemleriyle gerçekleştirilebilmesi. Önce eski yol malzemeleri kaldırıldı, ardından frezeleme ve kanal açma işlemleriyle elektrik altyapısına yer hazırlandı. Toplam 52 şarj segmenti yerleştirildikten sonra üzerleri yaklaşık sekiz santimetrelik asfalt tabakasıyla kaplandı.
Yaklaşık iki haftada tamamlanan inşaatta beklenmedik zemin koşulları ve mevcut drenaj rögarları çalışmaları zorlaştırdı. Şarj hattının üç ayrı bölüme ayrılması gerekti. Bu deneyim, elektrikli yolların inşasında geleneksel yol yapım ekipleriyle elektrik mühendislerinin birlikte çalışmasının önemini ortaya koydu.
Mevcut makinelerle yeni nesil yollar
Trondheim'da gerçekleştirilen kış testlerinde sıcaklık eksi 17 dereceye kadar düştü. Kar ve buzun kendisi şarj performansını belirgin biçimde etkilemezken, tekerlek izlerinde biriken kalın buz tabakası araçlarla bobinler arasındaki mesafeyi artırarak enerji aktarımını olumsuz etkiledi.
Eylül 2026'da Discover Vehicles dergisinde yayımlanan bir araştırma ise elektrikli yolların uzun vadeli bakımına dikkat çekiyor. Asfaltın altına yerleştirilen şarj sistemleri, gelecekteki kaplama yenileme çalışmalarını daha karmaşık hale getirebilir. Özellikle frezeleme derinliğinin hassas kontrolü ve gömülü elektrik altyapısının korunması önem kazanacak.
Aynı ay Electreon, Hannover'deki IAA Transportation fuarında kazı gerektirmeyen, yüzeye monte edilebilen Lite DOT kablosuz şarj sistemini tanıttı. Bu gelişme, farklı kullanım alanları için alternatif şarj altyapılarının geliştirildiğini gösteriyor.
Asfaltın altındaki teknoloji bakımı nasıl değiştirecek?
Elektrikli yollar henüz yaygın uygulama aşamasına ulaşmış değil. Ancak Trondheim deneyimi, mevcut iş makinelerinin yeni enerji altyapılarına uyarlanabileceğini ortaya koyuyor. Türkiye'nin yol yapım sektöründeki deneyimi düşünüldüğünde, hassas frezeleme, gömülü altyapıların korunması ve elektrik sistemlerinin yol kaplamasına entegrasyonu gelecekte yeni uzmanlık alanları yaratabilir.
Geleceğin yollarını inşa etmek, yalnızca asfalt sermek değil, asfaltın altında çalışan teknolojiyi de yönetmek anlamına gelecek.
Türkiye için yeni fırsatlar