Aytuğlu Dizel Yedek Parça Şirket Ortağı ve Genel Müdürü Güngör Aytuğlu, iş makinelerinde doğru yedek parça seçiminin motor performansı, motor ömrü ve işletme maliyetleri açısından kritik olduğunu belirterek, “Doğru parçaya hızlı ulaşmak kadar, doğru parçayı seçmek de önemli” dedi.
Aytuğlu Dizel Yedek Parça Ltd. Şti., 1974 yılında başlayan faaliyetleri kapsamında Cummins dizel motorları ve yedek parçaları alanındaki uzmanlığını 50 yılı aşkın süredir sürdürüyor. Türkiye’nin yanı sıra yurt dışındaki farklı sektörlerden müşterilerine yedek parça sağlayan şirket, geniş ürün gamı ve teknik bilgi birikimiyle iş makinelerinin motor sistemlerine yönelik çözümler sunuyor. 1986 yılından bu yana Cummins dizel motorları ve yedek parçaları alanında çalışan Şirket Ortağı ve Genel Müdürü Güngör Aytuğlu, Makina Market’e verdiği röportajda doğru yedek parça seçiminin yalnızca makinenin çalışmasını sağlamakla sınırlı olmadığını, makine performansı, dayanıklılık ve toplam işletme maliyeti üzerinde de doğrudan etkili olduğunu belirtti.
İş makinelerinde doğru yedek parça seçimi makine performansını nasıl etkiliyor?
Bir iş makinesinden beklenen performansın alınabilmesi için motorda kullanılan bütün parçaların birbiriyle uyumlu olması gerekiyor. Doğru parça kullanıldığında motor daha verimli çalışıyor, arıza ve plansız duruş riski azalıyor ve motorun kullanım ömrü korunmuş oluyor. Uygun olmayan bir parça kullanıldığında ise düşük performans, verimsiz veya aşırı dumanlı çalışma gibi sorunlarla karşılaşılabiliyor. Bazı durumlarda motor hiç çalışmayabiliyor. Üstelik sorun yalnızca yanlış kullanılan parçayla sınırlı kalmıyor. Motordaki diğer parçalara ve makinenin bağlantılı sistemlerine de zarar verebiliyor. Bu nedenle yedek parça seçimini yalnızca bir parçanın değiştirilmesi olarak değil, motorun bütün çalışma sisteminin korunması açısından değerlendirmek gerekiyor.

Yedek parça seçiminde işletmelerin dikkat etmesi gereken temel kriterler neler?
İlk bakılması gereken konu, parçanın o motora gerçekten uygun olup olmadığıdır. Bunun için motor modeliyle birlikte motor seri numarasının da mutlaka kontrol edilmesi gerekiyor. Parça numarası biliniyorsa bu bilgi de önemli ancak yalnızca parça numarasına bakmak her zaman yeterli olmayabiliyor. Parçanın markası, üreticisi, kalitesi ve teknik özellikleri kadar makinenin hangi şartlarda çalıştığı da dikkate alınmalı. Sadece fiyata bakılarak alınan bir parça ilk anda ekonomik görünebilir ancak sonrasında çok daha büyük masraflar çıkarabilir. Bu nedenle parçanın satın alındığı firma da büyük önem taşıyor. Yalnızca ürünü satan değil, motoru tanıyan, doğru parçayı doğru uygulamayla eşleştirebilen ve bir sorun yaşandığında sattığı ürünün arkasında duran uzman bir tedarikçiyle çalışmak gerekiyor.
Bir diğer önemli konu da parçanın doğru şekilde takılması. Kaliteli ve motora uygun bir parça bile yanlış montaj nedeniyle beklenen sonucu vermeyebilir, hatta başka arızalara yol açabilir. Bu yüzden parçaların, motoru iyi tanıyan ve konusunda uzman bir usta tarafından takılmasını öneriyoruz.
Yanlış veya kalitesiz yedek parça kullanımı makinelerde ne gibi sorunlara yol açabiliyor?
Burada en sık yapılan hata, düşük fiyatlı bir parçanın işletmeye tasarruf sağlayacağının düşünülmesi. Oysa yanlış veya kalitesiz bir parça nedeniyle aynı ürünü yeniden almak zorunda kalabilirsiniz. Buna ikinci kez ödenecek işçilik, onarım giderleri, makinenin çalışmadığı süre ve iş kaybı da eklendiğinde ortaya çok daha büyük bir parasal zarar çıkıyor.
Parçanın ölçü toleransındaki, malzeme kalitesindeki veya üretim tekniğindeki farklılıkları satın alan kişinin dışarıdan bakarak anlaması çoğu zaman mümkün değil. Parça görüntü olarak doğru olabilir ancak motordaki çalışma dengesini bozabilir, diğer parçalarda erken aşınmaya ve zincirleme arızalara yol açabilir.
Bu nedenle parçanın nereden satın alındığı gerçekten önemli. Bir sorun çıktığında karşınızda sorumluluk alacak bir üretici veya satıcı bulunması gerekiyor. Düşük fiyatla alınan tek bir parça, bazı durumlarda motorun tamamen revizyonunu gerektirecek kadar ciddi bir hasara yol açabiliyor.
Motor ve yedek parça seçiminde makinenin çalışma koşulları ne kadar belirleyici?
Kesinlikle belirleyici. Makinenin sürekli çalışıp çalışmadığı, ne kadar yük altında kaldığı, ortam sıcaklığı, rakım ve çalışma alanının tozlu veya nemli olması gibi birçok faktör parça seçiminde dikkate alınmalı.
Termostat buna güzel bir örnek. Motorun çalıştığı bölgenin iklim şartlarına ve bulunduğu ortama göre standart uygulamadan farklı açma sıcaklığına sahip bir termostat kullanılması gerekebilir. Tabii bunun motor üreticisinin belirlediği teknik sınırlar içinde ve uzman servisin önerisiyle yapılması gerekiyor.
Aynı şekilde, çok ağır şartlarda çalışan bir iş makinesinin motoru toplanırken maliyet farkını ikinci planda tutup en üst kalite grubundaki parçaları tercih etmek daha doğru olabilir. Çünkü böyle bir makinede parçanın dayanıklılığı çok daha önemli hale geliyor. Ayrıca aynı motor modeli farklı makinelerde ve farklı güç değerlerinde kullanılabiliyor. Bu nedenle yalnızca motor modeline bakmak yeterli değil. Motor seri numarasını, makinenin nerede kullanıldığını ve hangi şartlarda çalıştığını birlikte değerlendirmek gerekiyor.

Aytuğlu olarak iş makinelerine yönelik hangi yedek parça ve motor çözümlerini sunuyorsunuz?
Biz özellikle Cummins dizel motorları ve bu motorlara ait yedek parçalar konusunda uzmanlaşmış bir firmayız. Piston, segman, gömlek ve yataklar gibi rektifiye parçaları, enjektörler, revizyon takımları, conta grupları, yakıt, yağlama ve soğutma sistemi parçaları, turboşarjlar, filtreler ve daha birçok yardımcı motor parçasını müşterilerimize sunuyoruz.
Ürün gamımızda orijinal Cummins parçaları bulunuyor. Bunun yanında, Cummins motor parçaları için Türkiye distribütörlüğünü yürüttüğümüz FP Diesel ürünlerini ve uzun yıllardır satışını yaptığımız ProPower alternatif yedek parçalarını da sunuyoruz. Fleetguard filtreler ve Holset turboşarjlar da önemli ürün gruplarımız arasında yer alıyor.
Aytuğlu Dizel olarak 50 yılı aşkın süredir bu alanda faaliyet gösteriyoruz. Stoğumuzda 20.000’in üzerinde farklı parça numarası bulunuyor. Bu geniş ürün yelpazesi sayesinde müşterilerimize kalite, fiyat ve kullanım amacına göre farklı seçenekler sunabiliyoruz. Talep edilen parçanın motor bilgileriyle uyumunu da kontrol ederek yanlış ürün seçilmesini mümkün olduğunca önlemeye çalışıyoruz.

Orijinal ve aftermarket yedek parça seçenekleri arasında tercih yaparken nelere dikkat edilmeli?
Burada yalnızca fiyat farkına bakmamak gerekiyor. Parçanın motor içinde ne kadar kritik bir görev yaptığı, makinenin hangi şartlarda çalıştığı, parçadan ne kadar süre yararlanılmak istendiği ve olası bir arızanın ne kadar zarar verebileceği birlikte düşünülmeli.
Aftermarket ürünlerde de çok farklı kalite seviyeleri bulunuyor. Markası bilinen, üretim kalitesi kanıtlanmış ve geçmişte iyi sonuç vermiş bir aftermarket ürün, doğru uygulamada orijinal parçaya uygun bir alternatif olabilir. Ancak ağır şartlarda çalışan makinelerde ve motor açısından kritik parçalarda kaliteyi her zaman ön planda tutmak gerekiyor. Piyasada sahte ürünlerin yanı sıra markasız veya sade ambalajlarda satılan çok sayıda parça da bulunuyor. Bunların kim tarafından, hangi malzemeyle ve hangi standartlara göre üretildiğini çoğu zaman bilmiyorsunuz. Sorun çıktığında karşınızda sorumlu bir üretici de bulamayabilirsiniz.
Bu nedenle ürünün kaynağı belli olmalı, faturası bulunmalı ve gerektiğinde geriye doğru izlenebilmelidir. Garanti koşulları ve satış sonrasında muhatap bulunabilmesi de önemli. Bir parçanın üzerinde orijinal veya aftermarket yazması tek başına yeterli değil. Önemli olan gerçekten kaliteli, kaynağı belli ve kullanılacağı motora uygun bir ürün olmasıdır.

Aytuğlu’nun sunduğu alternatif yedek parça çözümleri hangi ihtiyaçlara yanıt veriyor?
Her müşterinin beklentisi ve bütçesi aynı değil. Bazen orijinal parçanın fiyatı çok yüksek olabiliyor, bazen tedarik süresi uzuyor, bazen de parça piyasada zor bulunuyor. Böyle durumlarda müşteriye kalite ve fiyat açısından farklı seçenekler sunabilmek önemli. Bizim burada öne çıkan markamız FP Diesel. Cummins motor parçaları için Türkiye distribütörlüğünü yürüttüğümüz FP Diesel’in arkasında, 1899 yılında kurulan Federal Mogul’un motor parçaları alanındaki köklü birikimi bulunuyor. Federal Mogul, 2018 yılında yaklaşık 55 bin çalışanıyla Tenneco bünyesine katıldı. FP Diesel bugün Tenneco’nun DRiV iş grubu içinde yer alıyor ve grup bünyesindeki motor parçaları markalarının 130 yılı aşan ortak teknik birikiminden yararlanıyor.
Aytuğlu Dizel olarak FP Diesel ürünlerini 1993 yılından bu yana, 30 yılı aşkın süredir Türkiye pazarına sunuyoruz. Piston, segman, gömlek, yatak, conta ve motor revizyon takımlarıyla FP Diesel, özellikle yoğun ve ağır şartlarda çalışan Cummins motorları için önemli bir alternatif oluşturuyor. ProPower ürünlerimiz ise yalnızca fiyat açısından uygun bir seçenek değil. Kalitesi, dayanıklılığı ve farklı uygulamalarda uzun yıllardır verdiği sonuçlarla kendini kanıtlamış güvenilir bir alternatif yedek parça markasıdır. Aytuğlu Dizel olarak ProPower ürünlerinin satışını 1998 yılından bu yana sürdürüyoruz. Bu sayede müşterilerimize makinenin çalışma koşullarına, kalite beklentisine ve bütçesine göre orijinal, premium veya fiyat-kalite dengesi güçlü seçenekler sunabiliyoruz.

Doğru yedek parçaya hızlı ulaşmak, makine duruş sürelerinin azaltılmasında nasıl bir rol oynuyor?
İş makinesi durduğunda yalnızca makine çalışmamış olmuyor. Üretim veya proje aksıyor, çalışanlar ve diğer ekipmanlar bekliyor, teslim tarihleri gecikebiliyor. Bunların hepsi işletme için ciddi bir parasal kayıp anlamına geliyor. Bu yüzden doğru parçaya hızlı ulaşmak gerçekten çok önemli. Ancak burada yalnızca hızlı olmak yeterli değil. Parçanın doğru belirlenmesi ve ihtiyaç duyulan bütün parçaların eksiksiz gönderilmesi gerekiyor. Ana parça zamanında ulaşsa bile montaj için gerekli bir conta, keçe, O-ring veya bağlantı parçası eksikse makine yine çalışmıyor. Bazen çok küçük ve düşük maliyetli bir parçanın eksikliği, çok değerli bir iş makinesini günlerce durdurabiliyor. Yanlış parçanın hızlı gönderilmesi de hiçbir işe yaramaz. Tam tersine hem zaman kaybını hem de maliyeti artırır. Bu nedenle parçanın doğru tespit edilmesi, gerekli tamamlayıcı parçalarla birlikte hazırlanması ve zamanında ulaştırılması gerekiyor. İşletmelerin sık kullandıkları ve kritik öneme sahip parçaları önceden belirleyerek kendi bünyelerinde planlı bir stok oluşturmaları da faydalı olur. Biz de Cummins motorları konusundaki parça bilgimiz, stok planlamamız ve hızlı sevkiyat anlayışımızla müşterilerimizin taleplerine mümkün olan en kısa sürede karşılık vermeye çalışıyoruz.

Aytuğlu, müşterilerine doğru yedek parça seçiminde nasıl destek sağlıyor?
Biz öncelikle müşterinin elindeki bütün bilgileri toplamaya çalışıyoruz. Motor modeli, motor seri numarası, varsa parça numarası ve ihtiyaç duyulan parçayla ilgili mevcut bilgileri istiyoruz. Gerektiğinde eski parçanın fotoğrafından, üzerindeki etiketten veya ölçülerinden de yararlanıyoruz. Satış ekibimiz Cummins motorları ve yedek parçaları konusunda uzun yıllara dayanan ciddi bir bilgi ve tecrübeye sahip. Müşteriden gelen bilgileri parça katalogları, teknik kayıtlar ve bilgisayar sistemimizde bulunan veriler üzerinden kontrol ediyoruz. Yıllar içinde oluşan bu kapsamlı parça ve uygulama bilgisi, aynı isimle bilinen ancak farklı Cummins motorlarında farklı ölçü veya teknik özelliklere sahip olabilen parçaların doğru şekilde ayırt edilmesine yardımcı oluyor. Dışarıdan birbirine çok benzeyen iki parça, kullanım açısından aynı olmayabiliyor. Doğru parçayı belirledikten sonra müşterimize makinenin çalışma koşullarına, beklenen kullanım süresine ve bütçesine uygun ürün seçeneklerini anlatıyoruz. Seçenekler arasındaki kalite ve fiyat farklarını da mümkün olduğunca açık şekilde belirtiyoruz. Böylece müşterimizin elindeki bilgilere göre en uygun seçimi yapmasına yardımcı oluyoruz.
